Altmışlı Yılların Edirne’sinde Ödül Getiren Bir Haber

Yüksek Topukla Sağlık Müdürlüğü’ne Girilmez

Olay, 1963 yılında Dr. Ratip Kazancıgil’in Edirne İl Sağlık Müdürlüğü döneminde geçmektedir.

6 Aralık 1963 tarihli Edirne Sesi ve 9 Aralık 1963 tarihli Akın gazeteleri de “Yüksek Topukla Sağlık Müdürlüğü’ne Girilmez” başlığı ile bu olayı haber yapmışlardı.

2009 yılında Dr. Ratip Kazancıgil ile T.Ü. Tıp Fakültesi Tıp Tarihi ve Etik Anabilim Dalındaki odasında yaptığım bir görüşme sırasında bu olayı kendisinden sorduğumda; “Uzun süren sağlık müdürlüğü dönemimde pek çok olayla karşılaştım bunlar içinde bu da vardı” dedi ve neden böyle bir uygulama yapmak zorunda kaldığını da açıkladı:

1960’lı yıllarda Balık Pazarı’ndaki Sağlık Müdürlüğü binası¹, Rumlardan kalma ahşap bir yapı idi. Bir Rum doktorunun evi imiş. Güzel bir mimarisi vardı. Bina harap bir durumda tamir istiyordu. Taban tahtaları eskimiş, çürümüş, yürürken sesler çıkartıyor, temizlik olmuyordu. O dönemde bugünkü gibi yer zemin döşeme imkanları olmadığı için muşamba döşemek gerekiyordu. Oturduğum odaya, salona, poliklinik odasına muşamba döşettik. Benim odamda bir kanepe ve birkaç sandalye vardı. Gelen misafirleri orada ağırlıyorduk. Bir süre sonra kanepenin önü zımba gibi delinmiş gördüm. Kendime göre sebebini araştırdım ve buldum.

O dönemde hanımların ayakkabıları “sivri ince topuklu” sıfır numaralı çelik ökçe idi. Bu da bizim zaten zayıf olan muşambaları deliyordu. Bunu önlemek için eğitimcimle görüşerek, yuvarlak bir trafik işaretinin ortasına sivri ince topuklu, çelik ökçeli bir kadın ayakkabısı resmini yaptırdım, üstüne de bir çapraz çektirip, binanın giriş kapısının dışına astırdım. Bir yandan da satın alma memuruna cebimden para verip, on çift terlik aldırdım. Bunu dış kapıdan girince sahanlıktaki setler üzerine koydurdum ve kapıcıya da tembih ettim. “Bu tip ayakkabı ile gelen hanımlar olursa, kendilerine gayet nazikâne terlik giymelerini teklif etmesini” söyledim. Kendime göre bu hareketin mantıklı nedeni devlet malını yıpratmaktan korumak oldu. Bu kural etraftan duyuldu. Gayet acayipti tabii. Bir gün Anadolu Ajansı muhabiri genç bir arkadaş yanıma geldi. “Bunu haber yapabilir miyim?” dedi. Tabii ki yazabilirsin dedim. Muhabir yazmış. Aradan on beş yirmi gün geçtikten sonra, aynı muhabir sevinçle içeri girdi. “Efendim, sizin sayenizde gazetemden tebrik ve teşekkür aldım. Haber bana mansiyon kazandırdı,” dedi. Bu arada Cumhuriyet gazetesinde her gün çıkan Doğan Nadi, “1 Dakika” sütununda, “Edirne Sağlık Müdürü, devlet malını korumak amacıyla hanımların sivri ince topuklu ile sağlık müdürlüğüne girmesini yasaklamış. Bu düşünceden dolayı kendisini kutlarız” diyordu.

Edirne halkı da bu işe uydu, karşı çıkmadı. Halk tarafından da hoş karşılandı. Yasak, sadece müdür odasına aitti. Vatandaşın diğer odalardaki işlerine engel olmadı. Hatta bir gün dönemin Edirne Milletvekili Sayın Türkan Seçkin, ziyaretime geldiğinde kurala uymuş terlik giyerek odaya gelmişti.

Daha sonra tabanları daha güçlü malzeme ile kaplattık ve bu yasak da kendiliğinden kalktı.

Kazancıgil emekli olup, sağlık müdürlüğünden ayrıldıktan sonra, sağlık müdürlüğü bu binadan çıkarak Edirne-Kapıkule yolu üzerinde başka bir binaya taşındı. Edirne Valilerinden Fahri Yücel zamanında bina restore edildi.

Kaynaklar

1. Tuğrul, H. M. ve Gökçe, N. *Edirne’ye ve Halk Sağlığı’na Adanmış Bir Ömür: Dr. Ratip Kazancıgil. Söyleşi, Edirne, 2010.
2. Akın gazetesi, 9 Aralık 1963.
3. Edirne Sesi gazetesi, 6 Aralık 1963.

Notlar